Een fragment van De Laatste Show, een praatprogramma op de Belgische televisie. Jean Blaute en Ray Cokes, wereldberoemd in de lage landen, of in ieder geval in bierland, kwamen tekst uitleg geven over het tweede seizoen van hun uitstekende programma, Tournée Générale.
In dit programma gaat het tweetal elke week op bezoek bij een aantal Belgische brouwerijen. Ze slagen erin een mooie mix te maken tussen luchtig, humoristisch en zeer informatief. Een half uur uitstekende televisie voor de leek, maar ook voor de kenner. Tussen de brouwerijen door vinden sporadisch ook bezoekjes plaats aan bijvoorbeeld een hop-, of een smaak professor, die op veelal amusante wijze zeer welkome informatie leveren over dat ene prachtige product, waarvan je, als je de terrasjes in België af en toe beschouwt, niet wist dat het nog enige toegevoegde waarde had.
De trots van België, hun bierpatrimonium! Echter geen volk ter wereld dat zijn kroonjuwelen zo te grabbel gooit als de Belgen. Een land zonder regering, maar met 500 soorten bier, maar hoeveel kan een gemiddelde belg er opnoemen, of, om nog nauwer te worden, hoeveel heeft diezelfde Belg er eigenlijk zelf geprobeerd?
(Misschien is hier het moment om te melden dat ook op mijn paspoort “Belg” staat, voor we ruzie krijgen.)
Twee voorbeelden die ik graag aanhaal in dit verband;
Bij mijn bezoeken aan België krijg ik steevast dezelfde vraag. Wat is er lekkerder, Jupiler of Heineken? Ik zal eerlijk zijn, met tegenzin. Mijn antwoord is Heineken, maar how, wacht! Jupiler? Heineken? Is dat hoe ver de trots reikt? Waarom gaat het niet over St. Bernardus, Brasserie Dupont, de hopvelden in Poperinge, of de unieke bieren uit de Zennevallei? Op een uitzondering na komt men niet verder dan wat de supermarkt voorgeselecteerd heeft.
Nu heb ik meer vertrouwen in de Belgische supermarkten dan in, laten we zeggen, de Albert Heijn, maar ze je hele biercultuur in handen geven lijkt me onverantwoord, zeker gezien de financiële belangen van een mastodontbrouwer als AB-Inbev.
Tweede voorbeeld.
Een gesprek met geuzesteker Armand Debelder van de 3 Fonteinen. De man was op bierreis naar de Verenigde Staten. Desgevraagd had hij slechts het volgende te vertellen. “Wij Belgen moeten ons schamen” In Amerika namelijk, iets waar men in heel europa langzaam achterkomt, heeft de biercultuur de laatste twee decennia een gepassioneerde groei doorgemaakt, wat gepaard gaat met een groot respect voor het, vaak kleinschalige, product. De geuzesteker zag zich onthaald als een held door de Amerikaanse liefhebbers. Belgen zijn hun bier zo gewend geraakt dat ze er de schoonheid net meer van inzien, zoals men het bij Tournée Générale zegt.
Maar het ging over een videofragment van De Laatste Show. Ray Cokes maakt daar de volgende opmerking:
“Ik kom uit Engeland. De Engelsen drinken meestal grote glazen flets bier in de pub. (…)
in de pub zit je met een stel macho’s. het gaat er meestal om wie ‘t meest kan drinken, (…) Die hele biercultuur sprak me dus niet aan.”
Ja maar ho maar, wacht!
Het Belgische publiek kennis laten maken met hun eigen biercultuur is een prachtig initiatief, vervolgens uiting geven van complete onkunde aangaande de Britse biercultuur, da’s op z’n minst scheef!
Maar goed, niet alleen Mr. Cokes, ook zijn Belgische collega geeft voortdurend aan geen kenner te zijn. Ze laten zich dan ook verrassen, en de informatie in het programma komt van de brouwers, de koks, de professoren, kaasmakers en anderen. En ook Asterix, (maar vooral Obelix) is niet zo te spreken over de Engelse brouwkunst (is je bier niet goed, zal ik het even voor je laten opwarmen?) in hun avonturen overzee. Het heeft een hele generatie op het verkeerde been gezet.
Het is ze nu al vergeven.
De Britse biercultuur, het land van de Bitters, Milds, Porter, Pale Ale en natuurlijk de India Pale Ale, dat is wellicht een cultuur die een goede TV-serie verdient.
Ondanks een consumentenorganisatie met meer dan 100.000 leden lijden deze bieren onder een slecht imago. Terwijl de Amerikaanse biercultuur vandaag de dag steeds hogere ogen gooit, lijkt haar eigenlijke bakermat soms op sterven na dood.
Belgen hebben, zoals hierboven beschreven, al een nogal matige kennis over hun bieren, in ieder geval gezien de rijkdom die ze in huis hebben, het kan altijd nog erger. Toen ik voor het eerst naar Engeland ging, een bezoek aan Oxford, had ik verwacht dat je in elke pub toch wel, op zijn minst, iets van traditioneel bier moest kunnen vinden. Dat bleek tegen te vallen. Elke pub heeft wel een vijftal kranen tot hun beschikking, maar meestal komen daar simpelweg 5 verschillende pilsners uit. De fijnproever heeft dus de keuze tussen Bud, Heineken, Grolsch, Miller en Stella Artois. En vooruit, vaak kan je ook een Guinness drinken.
Een kleine rondvraag onder de jongeren leerde me dat niemand van hun ooit een real ale gedronken had, op een persoon na.
Dat zat zo: Voor je 18 bent mag je in Engeland geen bier drinken in de pub. Door real ale te bestellen probeerde hij zich ouder voor te doen dan hij feitelijk was. Enigzins humoristisch, maar het geeft de moeilijke positie aan waar deze bieren zich in bevinden.
Een slecht imago dus, ondanks de enorme variëteit aan biersoorten. Van hoppige, kruidige, grassige pale ales naar complexe, gerijpte old ales met een bourgondische smaakbeleving tot de droppig maar bittere imperial stouts, en natuurljik alles daartussenin.
En niet te vergeten de rijkdom aan hopsoorten, de ooit bijna doodverklaarde Fuggles, de kruidige maar fruitige Bramling Cross, of stevig bittere Target.
Dus Ray, kom op! duik in die pub die wel nog weet wat real ale is, bestel een zachte donkere Mild van 3%, een heerlijke India pale ale met een subtiel aroma van hop uit Kent, een robuust gebrande Porter of, als je België mist, een verwarmende Barley Wine, met overweldigende fruit, koffie en chocoladetonen, vergezeld van een licht citrusgeurtje dat de balans ten goede komt. Leef je uit, laat het je smaken, zend het uit op televisie en wees verantwoordelijk voor de renaissance van de real ale!
Nu nog op zoek naar de man/vrouw die de Nederlandse bieren via de beeldbuis naar de woonkamer gaat brengen…
[...] Dit blogartikel was vermeld op Twitter door De Bierkoning, Mark. Mark heeft gezegd: RT @Bierkoning: nieuwe Bierkoning-blog: http://bierkoning.nl/2011/02/overpeinzingen/ [...]